Verhalen schrijven - Beter een verhaal leren schrijven.

Posts Tagged ‘schrijftip’

verhalen schrijven

24 september 2012

Verhalen schrijven en de tijd.

Tags: , , , , , ,




Oefenen met het manipuleren van tijd in het schrijven van verhalen. (1)

 

“Ik wil graag oefenen met het manipuleren met de tijd in verhalen schrijven.
Denk aan verteltijd en vertelde tijd, tempowisselingen, gebruik van
tijdsprongen, versnellingen en vertragingen. Hoe zou ik dat kunnen
doen
?”

 

Waar is de versnelling?

 

Toen ik de vraag las moest ik vreselijk fronsen.

Natuurlijk werk ik dagelijks met het manipuleren van de tijd in verhalen, maar wat is wat ook weer precies? Wat zijn verteltijd en vertelde tijd exact?

Wat is het verschil tussen tijdsprongen en versnellingen?

Is daar wel een verschil tussen? Waarom wil je de tijd manipuleren?

Gewoon voor de lol, om het te weten? Of om het effect hiervan uit te proberen binnen een verhaal waar je aan werkt? Een goede en moeilijke vraag, hoe kun je dat oefenen?


 

Uit Wikipedia haal ik eerst maar even op wat de termen verteltijd en vertelde tijd ook weer precies inhouden.

‘In een verhaal worden een bepaald aantal bladzijden/regels/woorden gebruikt om een bepaald tijdsbestek in het verhaal te omschrijven.

Dit wordt verteltijd genoemd.’

 

Wanneer er een tijdverruiming plaatsvindt, ofwel wanneer een verhaal of deel van een verhaal een hoge verteltijd heeft in vergelijking met de vertelde tijd (bijvoorbeeld 30 bladzijden om een half uur te omschrijven), wordt er uitvoerig ingegaan op de gebeurtenissen in dat tijdsbestek. Dit zie je meestal bij het hoogtepunt van een verhaal.

 

Het tegenovergestelde kan ook. Zie dit voorbeeld: vier jaar later kocht Jaap een nieuwe fiets. Nu is de verteltijd een zin, en de vertelde tijd maar liefst vier jaar. De begrippen verteltijd en vertelde tijd werden geïntroduceerd in 1948 door Gunther Muller.

 

Toen ik nadacht over tijdsprongen, bedacht ik dat tijdsprongen altijd versnellingen zijn. Maar niet alle versnellingen zijn tijdsprongen.

 

Bijv.

Ze was klaar met eten en schoof het bord vol afkeer van zich af.

Daarna veegde ze haar mond. Ze keek hem ondertussen onafgebroken aan. Met een blik die hij niet begreep, niet kende. Eerst veegde ze haar mondhoeken af en daarna het volle roze vlees van het midden.

 

Drie jaar later dacht hij nog dagelijks aan haar lippen.

 

Dit is voorbeeld van een tijdssprong.

 

Bijv.

Ze was klaar met eten en schoof het bord vol afkeer van zich af.

Daarna veegde ze haar mond. Ze keek hem ondertussen onafgebroken aan. Met een blik die hij niet begreep, niet kende. Eerst depte ze haar mondhoeken en daarna het volle roze vlees van het midden.

Toen stond ze op, haalde de tafel met kordate bewegingen af, blies alle kaarsen uit en liet hem in het stikdonker achter met een storm aan emoties.

 

Dit is een voorbeeld van een versnelling.

 

Ik zou nu ontzettend moeten gaan versnellen om binnen de lengte van dit blog een antwoord te geven op de vraag. Vooral omdat de vraag bij mij zoveel vragen opriep.

Die wil ook nog beantwoorden. Dat komt in het volgende blog.

 

verhalen schrijven

 

 

 

KLik hier!

 

 

 

 

verhalen schrijven

Verhalen schrijven en tijd 2.

Tags: , , , , , ,




 Oefenen in het manipuleren van de tijd in verhalen schrijven (2)

 

Nu ga ik verder met het beantwoorden van de vraag uit blog 1.

Toen heb ik de begrippen verteltijd en vertelde tijd even opgehaald en gaf ik voorbeelden van een tijdsprong en een versnelling. Nu wil ik het hebben over de vertraging en antwoord geven op de vraag, hoe je kunt oefenen met het manipuleren van de tijd in verhalen.

 

Neem de tijd, de tijd is van jou.

Laat ik allereerst zeggen dat ik vind dat het je taak is als schrijver om je lezer in de fictionele droom te houden. Je hebt als schrijver een fictionele werkelijkheid geschapen, je lezer leest je boek en komt in je wereld terecht. Hier moet hij/zij in willen blijven. Je manipuleert als schrijver de lezer constant. Een goede manier om je lezer te manipuleren is de manier waarop je de tijd behandeld.

 

Op het hoogtepunt van het verhaal hebben veel onervaren schrijvers de neiging om de tijd te versnellen in plaats van te verruimen, te vertragen.


 

Dit is zeer voorstelbaar, omdat juist op dit hoogtepunt voelbaar is wat de impact kan zijn van het hele verhaal. De schrijver schrikt terug voor de opgeroepen krachten en wil alles het liefst snel wegmoffelen.

 

De eerste tip is, nu je dit weet, stap niet in deze valkuil. Vertrouw erop dat op dat moment in je verhaal nooit langdradig wordt. Neem de tijd en ruimte.

 

Hoe kun je bijv. vijftien bladzijden kunt vullen over slechts vijf minuten?

 

Pas een vertragingstechniek toe. Je kent vast wel momenten in je leven waarop je zelf aarzelt, twijfelt, langzamer gaat. Je gaat niet op je doel af, maar zoekt zijpaden. Per verhaal, per situatie, per personage zullen dit andere zijpaden zijn. Tip: zoek die uit!

 

Als je moeite hebt om te gaan schrijven, te beginnen, dan ken je deze technieken misschien al goed, vanuit jezelf. Je wilt eerst je haar borstelen, dan je werkkamer opruimen, als je toch bezig bent ook maar meteen even de gang en de badkamer meenemen, je bureau moet opgeruimd zijn, die ene rekening moet je nog betalen, een geurtje opspuiten en dan natuurlijk een geschikte pen zoeken, je stoel op de juiste hoogte zetten, een virusprogramma aanzetten op je computer, even wat eten etc etc.

Zoek het hoogtepunt van je verhaal en breek hier in. Ga vertragen. Daag jezelf uit om eerst eens twee alinea’s erbij te schrijven en daarna vier en daarna nog zes. Zo rijg je bladzij na bladzij aan elkaar en bouw je spanning op.

 

Je kunt ook heel goed oefenen met het manipuleren van de tijd in een verhaal door steeds te wisselen met het moment waarop je verhaal begint. De tijd die je verhaal beslaat. Bijvoorbeeld: als je een verhaal wilt vertellen over iemand die 80 jaar oud is, dan kun je beginnen in het nu en iemand (langdurig) laten terugkijken naar zijn leven, de belangrijkste momenten ervan. Je kunt ook beginnen op de trouwdag van die persoon of op een begrafenis of bij zijn geboorte. Door het begin van het verhaal te veranderen krijg je veel zicht op wat daadwerkelijk belangrijk is voor het verhaal. Om welke momenten draait het?

Als je dat weet, kun je op die momenten weer een vertragingstechniek gaan toepassen.

Tijdsprongen en versnellingen gebruik je dan om de delen van het verhaal vorm te geven die niet zo belangrijk zijn maar die toch genoemd moeten worden. Alle dingen die zo onbelangrijk zijn dat ze niet genoemd hoeven te worden, ook niet snel, die schrap je.

verhalen schrijven

 

 

 

Klik hier! 

verhalen schrijven

Verhalen schrijven om niet lang mee bezig te zijn.

Tags: , , , , , ,




Verhalen om niet lang mee bezig te zijn.

 

“Ik wil graag verhalen schrijven, maar vind het niet leuk om er zo lang mee bezig te zijn. Toch wil ik graag m’n verhaal kwijt.”

 

Verhalen schrijven, op welke manier dan ook.

Wil je graag een prof tennisser worden maar niet trainen? Wil je graag een wereldberoemde zanger worden, maar vind je het niet leuk om zangles te nemen?

 

Wil je graag verhalen schrijven, maar er niet lang mee bezig zijn?

 

Ik bedoel te zeggen, dat het één bij het ander hoort. Verhalen schrijven is een langzame bezigheid. Hoewel sommige mensen razendsnel kunnen typen, gaat het schrijven van een verhaal toch niet zo snel. Je moet erover nadenken, je moet een plot verzinnen, personages, een hele wereld. Als je het begin van je verhaal hebt bepaald, dan pas kun je beginnen met schrijven. En als je uiteindelijk het geheel af hebt, dan begint het herschrijven, ook weer in verschillende fasen.

 

Dus als je verhalen wilt schrijven, dan ben je er lang mee bezig.


 

Als je dat niet prettig vindt, misschien wil je dan wel niet schrijven. Dat is niet erg. Er schrijven al zoveel mensen.

 

Misschien wel je wel liever verhalen vertellen, al dan niet voor publiek. Schrijven is dan niet jouw vorm.

 

Je kunt ook het hele schrijfproces in kleine stappen zetten. Dus je denkt en schrijft en denkt en herschrijft steeds korte perioden. Als je dat vaak genoeg doet, dan heb je toch de tijd eraan besteed die nodig is, ook al werk je feitelijk niet lang achter elkaar.

 

Verder kun je er ook voor kiezen om juist een korte periode, heel veel te schrijven en dan weer een hele tijd niet. Je bent er dan dus in tijd niet lang mee bezig, op een jaar misschien twee maanden, maar wel heel intens.

 

Mijn laatste tip is: werk in een team. Kijk of je met mensen een groep kunt vormen. Wie weet ben jij beter in het bedenken van verhalen en een ander beter in het helemaal uitschrijven van een verhaal. Jij kunt dan anderen je verhalen vertellen en zij schrijven het dan op. Daarna kun je er samen weer aan verder werken.

 

Bij de televisie, bijvoorbeeld bij het schrijven van soaps, wordt vaak in teams gewerkt. Sommige mensen bedenken de verhaallijnen voor een heel seizoen. Anderen verdelen die verhaallijnen over verschillende perioden en weer anderen maken er afleveringen van per week, per dag en die afleveringen worden dan weer door een ander team daadwerkelijk geschreven.

 

Als je zin hebt om je verhalen te vertellen, doe dat, op welke manier dan ook. Kies je voor schrijven, dan is een beetje weerstand, een beetje tegenslag en moeite ook niet erg.

 

Je wordt er vast een betere schrijver van!

 

verhalen schrijven

 

 

 

 

Klik hier!

 

 

 

 

 

 

verhalen schrijven

Verhalen schrijven voor je plezier!

Tags: , , , , , , ,




Verhalen schrijven voor je plezier!

 

“Heeft het zin je eigen schrijven onder druk te zetten? Ik krijg vaak
doorschrijfoefeningen en sommige mensen zeggen dat je elke dag een
uurtje moet schrijven, ook al weet je niet waarover. Wat is de zin
daarvan? Kun je niet beter wachten tot je iets goeds invalt en je écht
zin hebt?”

 

Verhalen schrijven moet leuk blijven! 

 

Mijn antwoord begint met een vraag: wil je voor je plezier verhalen schrijven of wil je jezelf ontwikkelen tot een professional?

 

Als je voor je plezier wilt schrijven, dan is het niet prettig om je schrijven onder druk te zetten. Of dat nou gebeurt via doorschrijfoefeningen of via een verplicht uur dagelijks schrijven of op een andere manier, dat maakt niet uit. Je doet het schrijven voor je plezier en je vindt dit allemaal niet leuk. Conclusie: stop ermee.

 

Als je serieuze plannen hebt met schrijven dan is training zinvol. Je ontwikkelt schrijfdiscipline van alle vervelende opdrachten die je krijgt. Je leert om te gaan met schrijven als een vak, door ook te werken als je geen invallen of inspiratie hebt.



Om te schrijven heb je zitvlees nodig. Als je alleen schrijft als je iets goeds is ingevallen en je er zin in hebt, dan zul je niet veel werk produceren.

 

‘Iets wat kort uitgedrukt is kan de vrucht zijn van veel en langdurig nadenken’, zei Nietzsche al.

 

Je hebt allerlei verschillende stadia tijdens het schrijven. De ene keer heb je goede ideeën nodig, werk je aan de plot. De andere keer ben je bezig om personages te ontwikkelen en ga je veel mensen observeren. Een ander moment gebruik je om overgangen in je tekst na te kijken, weer een ander moment lees je het geheel door of ben je juist bezig met het fijn slijpen van wat je geschreven hebt.

 

Soms gebruik je een dag om te dagdromen over je materiaal. Dat is ook schrijven al zet je geen letter op papier!

 

Heel veel van deze activiteiten kun je gewoon doen als je ’s morgens vermoeid wakker wordt en achter je bureau gaat zitten. Vaak ontdek je dat het ene woord weer het volgende heeft opgeroepen, dat het ene idee je naar het volgende idee heeft geleid. Regelmatig kun je na een tijdje tevreden achter over leunen en genieten van alles wat je hebt gedaan.

 

Net zo regelmatig kom je er achter dat je alles weg kunt gooien, omdat je later op een beter idee bent gekomen.

 

Maar als je niet was gaan zitten om dat eerste idee op te schrijven, dan was er later niks gebeurd.

 

Ik denk dat je een schrijver kunt zijn of kunt worden als je van dit proces geniet. Als je wilt groeien en ontwikkelen, als je wilt experimenteren en je grenzen wilt verleggen.

 

Heb je meer zin in schrijven wanneer je er zin in hebt, dan is daar niks op tegen. Schrijven is dan een hobby van je en dat mag, nee dat móet, leuk blijven.

 

verhalen schrijven

 

 

 

 

Klik hier!

 

 

 

 

verhalen schrijven

Verhalen schrijven zonder einde.

Tags: , , , , ,


Verhalen schrijven zonder einde.

 

“Ik weet wel waar mee ik moet beginnen in een verhaal, maar ik weet nooit een goed einde.

Hoe komt dat?”

 

Op weg naar het einde

 

Stel je bent een muzikant en gaat voor een publiek zitten en begint zo maar wat te spelen.

 

Dat kan mooi zijn, maar dat hoeft niet.

 

Het hangt ervan af of jij je instrument goed beheerst. En of je kunt improviseren.

 

Als je je instrument niet goed beheerst, dan hoort je publiek dat meteen. Als je nog bezig bent om je instrument te leren kennen, dan is het verstandiger om een stuk uit te kiezen en dat goed in te studeren. Als je dat aan je publiek laat horen, dan horen ze het beste dat je te geven hebt.

 

Als je niet goed kunt improviseren, zou ik er niet voor kiezen, om precies juist dat te gaan doen voor publiek.


 

Zo is het met schrijven ook.

 

Sommige schrijvers beginnen zomaar verhalen schrijven. Na de ene regel volgt vanzelf de andere.

 

Het ene woord lokt het volgende uit. Tijdens het schrijven ontstaat het verhaal.

 

Als de schrijver niet meer weet wat er daarna moet gebeuren is het verhaal dus afgelopen.

 

Volgens de schrijver.

 

Maar schrijven doe je ook, zeker als je wilt publiceren, voor de lezer.

 

Schrijven is niet alleen het ene woord na het andere noteren.

 

Het is ook weten wat je doet. Het is vakmanschap. De technieken en instrumenten inzetten om een bepaald effect bij de lezer te bereiken.

 

In je begin ligt je einde besloten.

 

Waarmee ik bedoel, dat je in het begin al je einde mogelijk moet maken.

 

Dat moet jij doen, als schrijver.

 

Voor je lezer.

 

Je moet dus na je eerste versie, een volgende versie schrijven. Beter doseren, beter nadenken, schrappen, aanscherpen. En na die versie ga je hetzelfde proces nog een keer door.

 

Zo leer je gaandeweg je ideale einde kennen.

 

Waar gaat dit verhaal over? Waarom is dit het beste einde?

 

Je overziet het geheel en kunt dan het einde overwegen. Bewust beslissen.

 

Een gouden regel is dat je de laatste zinnen bijna altijd weg kunt laten. Stop eerder dan je wilde.

 

Als je weet dat je het hele schrijversinstrumentarium nog niet perfect beheerst, dan kies je ervoor om een stuk in te studeren. Dat instuderen doe je bij het schrijven door te heroverwegen, te herschrijven. Je gaat niet improviseren voor publiek, want dat kun je nog niet.

 

Ik vind het een zinnige manier van werken om voor je een letter op papier hebt gezet, na te denken over wat je wilt vertellen en hoe. Dat scheelt veel tijd als je gaat herschrijven.

 

Je bent beter voorbereid begonnen. En je weet al of je het beoogde einde zelf mooi vindt.

 

Dat geeft energie om het daadwerkelijk te gaan schrijven. Tijdens het schrijven is er dan weer alle ruimte om te genieten van invallen, boeiende gedachten, geniale ingevingen. Maar je weet waar je naar toe gaat.

 

Naar het einde.

 

verhalen schrijven

 

 

 

 

Klik hier!